దేశంలో నెలకొన్న సమస్యలకు పరిష్కారాలు కనుగొనే దిశగా ప్రజా ఉద్యమాలు సాగాలని, సమాజంలో విభేదాలు పెంచే విధంగా ఉండకూడదని రాష్ట్రీయ స్వయంసేవక్ సంఘ్ (ఆర్ఎస్ఎస్) చీఫ్ మోహన్ భగవత్ అన్నారు. న నాగ్పూర్లో నిర్వహించిన విజయదశమి ఉత్సవంలో ఆయన ఈ వ్యాఖ్యలు చేశారు.
సంస్థ శతాబ్ది ఉత్సవాల ముగింపు కార్యక్రమంగా జరిగిన ఈ సభలో జాతీయ ఐక్యత, సామాజిక సామరస్యం, యువత, నిరసనలు, విదేశీ శక్తుల ప్రభావం వంటి అంశాలపై ఆయన తన అభిప్రాయాలను వెల్లడించారు. ప్రజాస్వామ్యంలో సమస్యలు ఉండటం, వాటిపై ప్రజలు నిరసనలు తెలపడం సహజమని భగవత్ పేర్కొన్నారు. అయితే నిరసనల ఉద్దేశం సమస్యలను పరిష్కరించడం కావాలని, రాజకీయ ప్రయోజనాల కోసం లేదా వ్యక్తులు, వర్గాలు, భావజాలాల మధ్య ద్వేషాన్ని పెంచేందుకు వాటిని ఉపయోగించకూడదని ఆయన అన్నారు. రాజకీయ నాయకులు, నిరసనకారులు, పరిపాలనా వ్యవస్థలోని వారు తమ చర్యల వల్ల సమాజంలో విభేదాలు పెరగకుండా జాగ్రత్త వహించాలని సూచించారు. ప్రజా జీవితంలో రాజ్యాంగ పరిమితులు, నాగరిక సంభాషణ, పరస్పర గౌరవం పాటించాలని ఆయన పిలుపునిచ్చారు.
భారతదేశంలో మతాలు, భాషలు, కులాలు, ప్రాంతాలు, ఆహార అలవాట్లు, సంప్రదాయాలు భిన్నంగా ఉన్నప్పటికీ ప్రజల మధ్య భావోద్వేగ ఐక్యత బలంగా ఉండాలని భగవత్ అన్నారు. భిన్నత్వాన్ని అంగీకరించడం, దాన్ని కాపాడటం భారతీయ సమాజానికి ముఖ్యమైన లక్షణమని ఆయన పేర్కొన్నారు. దేశ ప్రజలందరిలో పరస్పర గౌరవం, సామాజిక సామరస్యం పెంపొందించుకోవాల్సిన అవసరం ఉందని ఆయన చెప్పారు. సామాజిక మాధ్యమాలు, అంతర్జాల వేదికల ద్వారా అందుతున్న సమాచారాన్ని విచక్షణ లేకుండా స్వీకరించడం యువతకు సమస్యలు సృష్టించవచ్చని భగవత్ అభిప్రాయపడ్డారు. ముఖ్యంగా ఓటీటీ వేదికల విషయంలో తగిన నియంత్రణలు, మార్గదర్శకాల అవసరాన్ని ప్రభుత్వం పరిశీలించాలని ఆయన సూచించారు. మాదకద్రవ్యాల వినియోగం తీవ్రమైన సామాజిక సమస్యగా మారుతోందని, దాన్ని అరికట్టేందుకు ప్రభుత్వం, అధికారులు, సమాజం సమన్వయంతో కృషి చేయాలని ఆయన పిలుపునిచ్చారు. యువతకు మంచి చెడుల మధ్య తేడాను గుర్తించే విచక్షణను తల్లిదండ్రులు, పెద్దలు నేర్పాలని ఆయన అన్నారు.
శాస్త్ర సాంకేతిక రంగాల పురోగతిని స్వాగతించాల్సిందేనని, అయితే వాటిని బాధ్యతాయుతంగా ఉపయోగించడం ముఖ్యమని భగవత్ పేర్కొన్నారు. కృత్రిమ మేధస్సు వంటి సాంకేతికతలను మోసాలకు లేదా ఇతర హానికర ప్రయోజనాలకు వినియోగించకుండా నైతిక విలువలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలని ఆయన సూచించారు. అభివృద్ధి కార్యక్రమాలు చేపట్టేటప్పుడు ఆర్థిక ప్రయోజనాలతో పాటు పర్యావరణ పరిరక్షణను కూడా పరిగణనలోకి తీసుకోవాలని ఆయన అన్నారు. ప్రకృతికి నష్టం కలిగించే అభివృద్ధి దీర్ఘకాలంలో మానవ సమాజానికే ఇబ్బందులు కలిగిస్తుందని పేర్కొంటూ, స్థిరమైన అభివృద్ధి విధానాల అవసరాన్ని ఆయన వివరించారు. సమాజంలో సానుకూల మార్పుల కోసం ఐదు అంశాలకు ప్రాధాన్యం ఇవ్వాలని భగవత్ వివరించారు. అవి: సామాజిక సామరస్యం, కుటుంబ విలువల పరిరక్షణ, పర్యావరణ బాధ్యత, స్వీయ అవగాహన, స్వదేశీ భావన, పౌర క్రమశిక్షణ. ఈ అంశాలు కేవలం ఒక ఏడాదికి పరిమితమైన కార్యక్రమాలు కాకుండా ప్రజల రోజువారీ జీవితంలో భాగం కావాలని ఆయన అన్నారు. వ్యక్తిగత జీవితం నుంచి కుటుంబం, సమాజం, వృత్తిపరమైన కార్యకలాపాల వరకు బాధ్యతాయుత ప్రవర్తన అలవర్చుకోవాలని ఆయన సూచించారు.
1925లో నాగ్పూర్లో స్థాపించబడిన ఆర్ఎస్ఎస్ 2025లో శతాబ్ది సంవత్సరంలోకి ప్రవేశించింది. 2020న జరిగిన విజయదశమి ఉత్సవం ఆ శతాబ్ది వేడుకల ముగింపును సూచించింది. ఈ సందర్భంగా నిర్వహించిన కార్యక్రమాల్లో సంఘ్ కార్యకర్తల కవాతు, శస్త్రపూజతో పాటు మోహన్ భగవత్ ప్రసంగం ప్రధానంగా నిలిచాయి. శతాబ్ది కార్యక్రమాల్లో భాగంగా దేశవ్యాప్తంగా ఇంటింటి సంప్రదింపు కార్యక్రమాలు నిర్వహించినట్లు ఆర్ఎస్ఎస్ తెలిపింది. సంఘ్ వెల్లడించిన వివరాల ప్రకారం, ఈ కార్యక్రమంలో 10 కోట్లకు పైగా ఇళ్లను సంప్రదించారు. మొత్తంగా, మోహన్ భగవత్ తన ప్రసంగంలో జాతీయ ఐక్యత, సామాజిక సామరస్యం, రాజ్యాంగ పరిమితుల్లో ప్రజా ఉద్యమాలు, యువతలో విచక్షణ, మాదకద్రవ్యాల నియంత్రణ, పర్యావరణ హిత అభివృద్ధి వంటి అంశాలను ప్రస్తావించారు. విదేశీ శక్తులు భారతదేశాన్ని బలహీనపరిచేందుకు ప్రయత్నిస్తున్నాయన్నది ఆయన చేసిన ఆరోపణగా చూడాలి; దానికి సంబంధించిన వాదనలను స్వతంత్రంగా నిర్ధారించిన వాస్తవాలుగా పరిగణించకూడదు.








